Koruma kararı ihlali hâlinde ne olacağı sorusunun kısa cevabı şudur: 6284 sayılı Kanun'a göre hakkında tedbir kararı verilen kişi bu karara aykırı davranırsa, fiili ayrıca bir suç oluştursa bile hâkim kararıyla üç günden on güne kadar zorlama hapsine tabi tutulur. İhlalin her tekrarında zorlama hapsinin süresi on beş günden otuz güne kadardır; ancak zorlama hapsinin toplam süresi altı ayı geçemez.
Zorlama hapsi, Türk Ceza Kanunu anlamında bir ceza değil, tedbir kararına uyulmasını sağlamaya yönelik bir zorlama aracıdır. İhlal aynı zamanda tehdit, yaralama veya ısrarlı takip gibi bir suç oluşturuyorsa ayrıca ceza soruşturması yürütülür. Bu yazıda koruma ve tedbir kararlarının kapsamı, zorlama hapsinin şartları ve süreleri, ihlalin nasıl bildirileceği, karara itiraz ve ihlalin suç boyutu anlatılmaktadır.
Koruma Kararı ve Tedbir Kararı Nedir?
6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kişileri korumak için iki tür tedbir öngörür. Koruyucu tedbirler korunan kişiye yöneliktir; önleyici tedbirler ise şiddet uygulayan veya uygulama tehlikesi bulunan kişi hakkında verilir. Önleyici tedbirlere kural olarak aile mahkemesi hâkimi karar verir; gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde bazı tedbirlere kolluk amiri de karar verebilir ve bu karar hâkimin onayına sunulur. Tedbir kararı kural olarak en fazla altı ay için verilir; gerekirse yeniden karar verilebilir. Tedbir kararının nasıl alınacağını koruma kararı nasıl alınır yazımızda ayrıntılı olarak anlattık.
Zorlama hapsi, şiddet uygulayan hakkında verilen bu önleyici tedbirlere aykırılık hâlinde gündeme gelir. Uygulamada en sık ihlal edilen tedbirler şunlardır:
| Önleyici tedbir | İhlal örneği |
|---|---|
| Ortak konuttan uzaklaştırma | Eve geri dönmek, kapıya gelip içeri girmeye çalışmak |
| Korunan kişiye, konutuna, okuluna ve işyerine yaklaşmama | İşyeri veya okul önünde beklemek, evin çevresinde dolaşmak |
| İletişim araçlarıyla veya başka şekilde rahatsız etmeme | Telefonla aramak, mesaj atmak, sosyal medyadan veya başka kişiler aracılığıyla ulaşmaya çalışmak |
| Şiddet tehdidi, hakaret ve aşağılamada bulunmama | Tehdit veya hakaret içeren mesaj göndermek |
| Silahın kolluğa teslim edilmesi | Silahı teslim etmemek veya yeniden silah edinmek |
Koruma Kararı İhlal Edilirse Ne Olur? Zorlama Hapsi Süreleri
6284 sayılı Kanun'un 13. maddesine göre zorlama hapsinin süresi, ihlal edilen tedbirin niteliğine ve aykırılığın ağırlığına göre hâkim tarafından belirlenir:
- İlk ihlal: Üç günden on güne kadar zorlama hapsi.
- Her tekrar: On beş günden otuz güne kadar zorlama hapsi.
- Üst sınır: Zorlama hapsinin toplam süresi altı ayı geçemez.
- Suç oluştursa bile: İhlal eden fiil ayrıca bir suç oluştursa bile zorlama hapsi uygulanır.
- Yerine getirme: Zorlama hapsine ilişkin kararlar Cumhuriyet başsavcılığınca yerine getirilir ve Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın il ve ilçe müdürlüklerine bildirilir.
Bu süreler 2026 itibarıyla da geçerlidir. Son yargı paketleri olan 7531, 7571 ve 31 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanun (12. Yargı Paketi), 6284 sayılı Kanun'un zorlama hapsine ilişkin hükümlerinde değişiklik yapmamıştır.
Zorlama Hapsine Karar Verilmesinin Şartları
- Yürürlükte bir tedbir kararı bulunmalı: İhlal tarihinde tedbir kararının süresi dolmamış olmalıdır. Süresi dolmuş bir tedbire aykırılık zorlama hapsine dayanak olmaz.
- Karar ihtarla birlikte bildirilmiş olmalı: Kanun, tedbir kararının tebliğinde aykırılık hâlinde zorlama hapsi uygulanacağının ihtar edilmesini öngörür. Kanun'un uygulama yönetmeliğine göre de zorlama hapsine karar verilebilmesi için bu ihtarı içeren kararın şiddet uygulayana tebliğ veya tefhim edilmiş olması gerekir. Tebliğ yapılmamış olması ise tedbir kararının uygulanmasına engel değildir.
- İhlal tespit edilmeli: Kolluk tutanağı, korunan kişinin beyanı, mesaj ve arama kayıtları, tanık anlatımları ve kamera kayıtları gibi delillerle ihlalin varlığı ortaya konulmalıdır.
- Hâkim karar vermeli: Zorlama hapsine yalnızca hâkim karar verebilir. Uygulamada bu karar çoğunlukla aile mahkemesi hâkimi tarafından verilir.
Koruma Kararı İhlalini Nasıl Bildirmelisiniz?
- Acil durumda hemen yardım isteyin: Hayati tehlike varsa 112 Acil Çağrı Merkezi'ni arayın; telefonunuzda KADES uygulaması varsa onu kullanın.
- Kolluğa başvurun: Polis veya jandarmaya giderek ihlali anlatın ve tutanak tutulmasını isteyin. Kolluk, ihlal tutanağını Cumhuriyet başsavcılığına gönderir.
- Savcılığa veya mahkemeye dilekçe verin: İhlali Cumhuriyet başsavcılığına ya da tedbir kararını veren aile mahkemesine yazılı olarak da bildirebilirsiniz. Dilekçeye tedbir kararının tarih ve numarasını yazın.
- Delilleri saklayın: Arama kayıtlarının ve mesajların ekran görüntülerini tarih ve saatleriyle saklayın; tanıkların isimlerini not edin, varsa kamera kayıtlarını isteyin, yaralanma varsa sağlık raporu alın.
- Tedbirin süresini takip edin: Tehlike devam ediyorsa tedbir süresi dolmadan uzatma veya yeni tedbir talebinde bulunun. Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM) de bu süreçte destek sağlar.
Zorlama Hapsi Kararına İtiraz
6284 sayılı Kanun kapsamında verilen kararlara karşı, kararın tefhim veya tebliğinden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edilebilir. Zorlama hapsi kararı da bu itiraz yoluna tabidir. Adalet Bakanlığı'nın uygulamaya ilişkin değerlendirmesine göre zorlama hapsi kararları kesinleşmeden infaz edilmez; buna karşılık tedbir kararına yapılan itiraz, tedbirin uygulanmasını durdurmaz.
İtiraz dilekçesinde öne çıkan başlıca konular şunlardır:
- İhtar ve tebliğ eksikliği: Tedbir kararının zorlama hapsi ihtarıyla birlikte tebliğ edilmemiş olması.
- İhlalin ispatlanamaması: Somut ve güvenilir delil bulunmaması veya olayın farklı gerçekleşmiş olması.
- Ölçülülük: Belirlenen sürenin, ihlal edilen tedbirin niteliğine ve aykırılığın ağırlığına uygun olmaması.
- Tedbirin süresi: İhlal tarihinde tedbir kararının süresinin dolmuş olması.
Koruma Kararı İhlali Ayrıca Suç Oluşturursa
Zorlama hapsi, ihlal eden fiil nedeniyle ceza soruşturması yapılmasına engel değildir. İhlal sırasında işlenen tehdit, kasten yaralama, hakaret, konut dokunulmazlığının ihlali veya ısrarlı takip gibi suçlar için Cumhuriyet başsavcılığı ayrıca soruşturma yürütür. Israrlı takip suçu, şikâyete bağlı olsa bile uzlaştırma kapsamı dışında tutulmuştur; bu suçun unsurları ve cezası için ısrarlı takip suçu yazımıza göz atabilirsiniz.
Zorlama hapsi bir ceza mahkûmiyeti olmadığından kural olarak adli sicil kaydına işlenmez. Ancak aynı olay nedeniyle açılan ceza davasında verilecek mahkûmiyet, genel kurallara göre adli sicile kaydedilir. Bu nedenle tedbir kararına aykırılık, hem zorlama hapsi hem de ceza yargılaması bakımından ayrı ayrı sonuç doğurabilir.
Sık Sorulan Sorular
Koruma kararını ihlal edene kaç gün zorlama hapsi verilir?
İlk ihlalde üç günden on güne kadar, her tekrar eden ihlalde on beş günden otuz güne kadar zorlama hapsi verilir. Zorlama hapsinin toplam süresi altı ayı geçemez (6284 s.K. m.13).
Zorlama hapsi adli sicile işlenir mi?
Zorlama hapsi bir ceza mahkûmiyeti olmadığından kural olarak adli sicil kaydına işlenmez. İhlal ayrıca bir suç oluşturmuş ve bu suçtan mahkûmiyet kararı verilmişse, o mahkûmiyet adli sicile kaydedilir.
Korunan kişi kendisi iletişime geçerse koruma kararı ihlal edilmiş sayılır mı?
Tedbir kararı şiddet uygulayanı bağlar; korunan kişinin iletişime geçmesi kararın kendiliğinden kalktığı anlamına gelmez. Bu durum ihlalin değerlendirilmesinde dikkate alınabilir; ancak tedbirin kaldırılması veya değiştirilmesi isteniyorsa mahkemeye başvurulması gerekir.
Zorlama hapsine itiraz süresi ne kadardır?
6284 sayılı Kanun kapsamındaki kararlara, tefhim veya tebliğden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edilebilir. Süre kaçırılırsa karar kesinleşir.
Koruma kararı ihlal edildiğinde ayrıca ceza davası açılır mı?
İhlal eden fiil tehdit, yaralama veya ısrarlı takip gibi bir suç oluşturuyorsa, zorlama hapsinden bağımsız olarak ceza soruşturması yapılır ve şartları varsa kamu davası açılır.
Tedbir kararının süresi dolduysa ihlal için zorlama hapsi verilebilir mi?
Süresi dolmuş bir tedbir kararına aykırılık zorlama hapsine dayanak oluşturmaz. Tehlike devam ediyorsa süre dolmadan uzatma veya yeni tedbir talep edilmelidir.
Özet
- Koruma kararı ihlalinde ilk ihlal için 3-10 gün, her tekrar için 15-30 gün zorlama hapsi öngörülür (6284 s.K. m.13).
- Zorlama hapsinin toplam süresi altı ayı geçemez ve kararı yalnızca hâkim verir (6284 s.K. m.13).
- Zorlama hapsi için tedbir kararının ihtarla birlikte tebliğ edilmiş olması gerekir (6284 s.K. m.8).
- Zorlama hapsi kararına tefhim veya tebliğden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edilebilir (6284 s.K. m.9).
- İhlal ayrıca suç oluşturuyorsa ceza soruşturması da yürütülür; ısrarlı takip uzlaştırma dışındadır (TCK m.123/A; CMK m.253/3).
- 12. Yargı Paketi dahil son düzenlemeler zorlama hapsi hükümlerini değiştirmemiştir.
Koruma kararı ihlali hem korunan kişinin güvenliği hem de hakkında tedbir verilen kişi bakımından ağır sonuçlar doğurduğundan, delillerin ve sürelerin somut olaya göre değerlendirilmesi gerekir. Dural Hukuk, 6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbir talepleri, ihlal bildirimleri, zorlama hapsine itiraz ve aile hukuku konularında destek verebilir. Bilgi almak için 0535 260 74 54 numaralı telefonu arayabilir veya iletişim sayfası üzerinden Dural Hukuk'a ulaşabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.
Hazırlayan: Dural Hukuk