Reddi Miras İçin Gerekli Belgeler ve Dilekçe Örneği

Reddi miras için gerekli belgeler çoğu kişinin düşündüğünden azdır: Mirası reddetmek isteyen mirasçının kayıtsız ve şartsız ret beyanını içeren bir dilekçesi, kimlik belgesi ve mirasbırakanın ölümünü ve aradaki mirasçılık bağını gösteren nüfus kaydı çoğu zaman yeterlidir. Başvuruyu avukat yapacaksa özel yetkili vekaletname de eklenir. Asıl belirleyici olan belge sayısı değil, sürenin kaçırılmamasıdır: Ret beyanı kural olarak üç ay içinde, mirasbırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine yapılmalıdır.

Bu yazıda mirasın reddi (reddi miras) başvurusunda hangi belgelerin istendiği, üç aylık sürenin nasıl hesaplandığı, ret hakkını kaybettiren davranışlar ve kendi durumunuza uyarlayabileceğiniz bir dilekçe örneği sade bir dille anlatılmaktadır. Mirasın reddi, mirasçının miras bırakan kişinin hem mal varlığından hem de borçlarından kendini tamamen ayırmasıdır; bu nedenle karar vermeden önce terekenin, yani mirasbırakanın geride bıraktığı mal ve borçların toplamının iyi araştırılması gerekir.

Reddi Miras Nedir ve Kimler Başvurabilir?

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 605. maddesine göre yasal mirasçılar (çocuklar, eş, anne-baba, kardeşler gibi kanunun mirasçı saydığı kişiler) ile vasiyetname veya miras sözleşmesiyle mirasçı atanan kişiler mirası reddedebilir. Ret, mirasçının mirasbırakandan önce ölmüş gibi kabul edilmesi sonucunu doğurur; mirasçı ne mal alır ne de tereke borçlarından sorumlu olur.

Aynı maddenin ikinci fıkrası ayrıca "hükmen ret" denilen durumu düzenler: Mirasbırakanın ölüm tarihinde ödemeden aczi, yani borçlarını ödeyemeyecek durumda olduğu açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır. Bu durumda mirasçının ayrıca ret beyanında bulunmasına gerek olmayabilir; ancak alacaklılarla uyuşmazlık çıkarsa borca batıklığın mahkemede ispatı gerekir.

Mirasın reddinin genel sonuçları ve borçlu bir mirastan kurtulma yolları için mirasın reddi ve borçlu mirastan kurtulma rehberine de göz atabilirsiniz.

Reddi Miras İçin Gerekli Belgeler

Ret beyanı, kanunda sıkı bir belge listesine bağlanmamıştır. Uygulamada sulh hukuk mahkemeleri genellikle şu belgelerle yetinir:

• Ret dilekçesi: Mirası kayıtsız ve şartsız reddettiğinizi açıkça belirten, imzalı dilekçe.
• Kimlik belgesi: Başvuru sahibinin nüfus cüzdanı veya kimlik kartı.
• Ölüm belgesi veya ölüm kaydını gösteren nüfus kaydı: Mirasbırakanın ölüm tarihini ve son yerleşim yerini gösterir.
• Nüfus kayıt örneği: Sizinle mirasbırakan arasındaki bağı (çocuk, eş, kardeş vb.) gösterir.
• Mirasçılık belgesi (veraset ilamı): Zorunlu değildir; varsa eklenmesi süreci kolaylaştırır.
• Vekaletname: Başvuruyu avukat yapıyorsa, mirası reddetme yetkisini açıkça içeren vekaletname.
• Hükmen ret iddiası varsa: İcra dosyaları, aciz vesikası, banka borç dökümleri, kredi ve kart borçlarını gösteren belgeler.

Mahkemeler nüfus kayıtlarına UYAP üzerinden ulaşabildiği için bazı belgeleri ayrıca istemeyebilir. Yine de belgeleri baştan eklemek, eksik evrak nedeniyle zaman kaybını önler.

Mirası reddedip reddetmemeye karar vermeden önce borç durumunu öğrenmek için e-Devlet'teki "Varis Hizmetleri" bölümü faydalıdır. 15 Ekim 2026'dan itibaren bu bölümden, vefat eden kişiye ait kredi ve borç bilgilerini gösteren Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi raporu ücretsiz alınabilmektedir.

Reddi Miras Süresi: Üç Ay Nasıl Hesaplanır?

Türk Medeni Kanunu'nun 606. maddesine göre ret süresi üç aydır ve hak düşürücü niteliktedir; süre geçerse ret hakkı kural olarak kaybedilir. Sürenin başlangıcı mirasçının türüne göre değişir:

• Yasal mirasçılar için: Mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri tarihten başlar. Aksi ispat edilmedikçe ölüm tarihinde öğrenildiği kabul edilir.
• Atanmış mirasçılar için: Mirasbırakanın tasarrufunun (vasiyetname gibi) kendilerine resmen bildirildiği tarihten başlar.
• Önceki mirasçılar reddettiyse: Sıradaki mirasçılar için süre, kural olarak önceki reddi öğrendikleri tarihten işlemeye başlar.

Örneğin babasının 10 Mart'ta vefat ettiğini aynı gün öğrenen bir çocuk için süre, kural olarak 10 Haziran'da dolar. Yurt dışında yaşadığı için ölümü 1 Nisan'da öğrenen kardeşi içinse süre 1 Temmuz'a kadar devam eder; ancak geç öğrenmenin ispatı bu kişiye düşer. Son güne bırakılan başvurularda resmî tatil veya eksik evrak gibi aksilikler risk oluşturduğundan, dilekçenin birkaç gün önceden verilmesi önerilir.

Kanunun 615. maddesi, önemli sebeplerin varlığında sulh hâkiminin ret süresini uzatabileceğini veya yeni bir süre verebileceğini öngörür. Bu bir istisnadır; süre uzatımına güvenerek beklemek yerine başvurunun üç ay içinde yapılması en güvenli yoldur.

Başvuru Nereye ve Nasıl Yapılır?

Kanunun 609. maddesine göre ret, mirasçı tarafından sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla yapılır. Yetkili mahkeme, mirasbırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesidir. Beyanın kayıtsız ve şartsız olması gerekir; "borçlar alacaklardan fazlaysa reddediyorum" gibi şarta bağlı bir beyan geçerli bir ret sayılmaz.

1. Dilekçe ve belgeler hazırlanır.
2. Dilekçe adliyedeki tevzi (dağıtım) bürosuna verilir; e-imzası olanlar UYAP Vatandaş Portal üzerinden de gönderebilir.
3. Başvurma harcı ve tebligat gibi masraflar için gider avansı yatırılır. Tutarlar her yıl yeniden belirlendiğinden güncel miktar adliyeden öğrenilmelidir.
4. Bazı mahkemeler ret iradesini teyit etmek için mirasçıyı duruşmaya çağırabilir.
5. Hâkim beyanı tutanağa geçirir, süresinde yapılan reddi özel kütüğe kaydeder ve istenirse reddi gösteren bir belge verir.

Ret başvurusu karşı tarafı olmayan (hasımsız) bir işlemdir; alacaklılar veya diğer mirasçılar davalı gösterilmez.

Reddi Miras Dilekçe Örneği

Aşağıdaki örnek genel bir şablondur; kendi bilgilerinize göre doldurmanız ve özel durumunuz varsa (küçük mirasçı, hükmen ret iddiası gibi) metni uyarlamanız gerekir.

(Mirasbırakanın son yerleşim yeri) NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİNE

TALEP EDEN: Ad Soyad (T.C. Kimlik No: ...)

Adres: ...

KONU: Mirasbırakan ... 'ın mirasını kayıtsız ve şartsız reddettiğime ilişkin beyanımın tutanağa geçirilmesi ve özel kütüğe kaydı talebidir.

AÇIKLAMALAR:

1. Mirasbırakan ... (T.C. Kimlik No: ...) .../.../2026 tarihinde vefat etmiştir. Son yerleşim yeri ... adresidir.

2. Mirasbırakanın ... (oğlu/kızı/eşi) olarak yasal mirasçısıyım. Ölümü .../.../2026 tarihinde öğrendim; üç aylık süre dolmamıştır.

3. Terekeye ait hiçbir işlem yapmadım. Mirasbırakanın mirasını kayıtsız ve şartsız olarak reddediyorum.

HUKUKİ SEBEPLER: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 605, 606, 609 ve ilgili mevzuat.

DELİLLER: Nüfus kayıt örneği, ölüm belgesi, mirasçılık belgesi (varsa), her türlü yasal delil.

SONUÇ VE İSTEM: Mirasbırakan ... 'ın mirasını kayıtsız ve şartsız reddettiğime ilişkin beyanımın tutanağa geçirilmesine, özel kütüğe kaydedilmesine ve bu durumu gösteren bir belgenin tarafıma verilmesine karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.

Tarih / Ad Soyad / İmza

Ret Hakkını Kaybettiren Davranışlar

Türk Medeni Kanunu'nun 610. maddesine göre ret süresi içinde tereke işlerine karışan, olağan yönetimin dışına çıkan işlemler yapan, tereke mallarını gizleyen veya kendisine mal eden mirasçı mirası reddedemez. Uygulamada sorun çıkaran tipik davranışlar şunlardır:

• Mirasbırakanın banka hesabından para çekmek veya kartını kullanmak,
• Mirasbırakanın aracını satmak ya da üzerine almak,
• Mirasbırakanın alacaklarını tahsil etmek, kira gelirlerini kendi adına toplamak,
• Değerli eşyaları paylaşmak veya başkasına vermek.

Cenaze giderlerinin karşılanması veya bozulacak malların korunması gibi zorunlu ve olağan işlemler ise kural olarak benimseme sayılmaz. Hangi işlemin sınırda kaldığı somut olaya göre değişir; şüphede kalındığında işlem yapmadan önce hukuki destek alınması önerilir.

Küçükler ve Kısıtlılar Adına Reddi Miras

Ergin olmayan çocuklar ve kısıtlılar adına ret beyanını yasal temsilcileri, yani veli veya vasi yapar. Uygulamada bu tür başvurularda sulh hukuk mahkemesinin izni de aranmakta, izin talebi ret dilekçesiyle birlikte veya ondan önce yapılabilmektedir. Anne veya baba ile çocuk aynı mirasta mirasçıysa ve aralarında menfaat çatışması bulunuyorsa çocuğa kayyım atanması gündeme gelebilir. Çocuklar için süre kaçırılırsa sonuç ağır olabileceğinden bu başvuruların özenle planlanması gerekir.

Sık Sorulan Sorular

Reddi miras süresi geçtiyse ne yapılabilir?

Üç aylık süre geçtiğinde gerçek ret kural olarak mümkün değildir. Ancak mirasbırakan ölüm tarihinde borca batıksa hükmen ret yolu açıktır. Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre hükmen ret üç aylık süreye bağlı değildir; borca batıklığın tespiti için dava açılabilir veya alacaklının takibine karşı savunma olarak ileri sürülebilir. İspat yükü mirasçıdadır.

Reddi miras için mirasçılık belgesi şart mı?

Hayır. Mirasçılık belgesi (veraset ilamı) ret başvurusunun zorunlu eki değildir. Mahkeme, mirasçılık bağını nüfus kayıtlarından kontrol edebilir. Belge daha önce alınmışsa dilekçeye eklenmesi yeterlidir.

Reddi miras için avukat zorunlu mu?

Hayır. Mirasçı başvuruyu kendisi yapabilir. Ancak süre hesabı, benimseme riski ve küçük mirasçılar gibi konularda hata yapılması geri dönüşü zor sonuçlar doğurabileceğinden destek alınması faydalıdır.

Mirası reddedince borç kime geçer?

Reddeden mirasçının payı, o hiç mirasçı olmamış gibi sıradaki mirasçılara geçer. Örneğin çocuklar reddederse sıra torunlara gelebilir. En yakın yasal mirasçıların tamamı reddederse tereke, sulh hukuk mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilir. Bu nedenle ailelerin ret kararını birlikte vermesi ve sıradaki mirasçıları da bilgilendirmesi önemlidir.

Reddi miras e-Devlet'ten yapılabilir mi?

e-Devlet üzerinden doğrudan bir "reddi miras" butonu yoktur. Ret beyanı mahkemeye yapılır; e-imzası olan kişiler dilekçeyi UYAP Vatandaş Portal üzerinden elektronik olarak gönderebilir.

Mirası reddeden kişi sonradan vazgeçebilir mi?

Ret beyanı kural olarak geri alınamaz. Yalnızca hata, aldatma veya korkutma gibi irade sakatlığı hâllerinde reddin iptali tartışılabilir; bu da ayrı bir dava ve ispat gerektirir.

Özet

• Reddi miras için gerekli belgeler çoğunlukla dilekçe, kimlik, nüfus kaydı ve ölüm belgesinden ibarettir; vekille başvuruda özel yetkili vekaletname eklenir.
• Ret süresi üç aydır; yasal mirasçılar için ölümün öğrenildiği tarihten başlar.
• Başvuru, mirasbırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı yapılır.
• Ret beyanı kayıtsız ve şartsız olmalıdır.
• Hesaptan para çekmek, araç satmak gibi işlemler ret hakkını kaybettirebilir.
• Süre kaçırılmışsa borca batık terekede hükmen ret yolu değerlendirilebilir.

Mirasın reddi, süreleri kısa ve sonuçları kalıcı bir işlemdir. Dural Hukuk, tereke borçlarının araştırılması, ret dilekçesinin hazırlanması ve hükmen ret davaları konusunda destek verebilir. Bilgi almak için 0535 260 74 54 numaralı telefonu arayabilir veya iletişim sayfası üzerinden Dural Hukuk'a ulaşabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Hazırlayan: Dural Hukuk